حب مال (با محوریت کتاب معراج‌السعادة)

 هیئت شب‌های ماه مبارک رمضان

سخنران: دکتر علی غلامی

مناجات‌خوان: کربلایی ابوالفضل عبداللهی

زمان: شب ششم ماه مبارک رمضان ۱۴۴۷، ۴ اسفند ۱۴۰۴

🗒️ مباحث مطرح‌شده در شب ششم:

🔹 انواع طلب مال:

مردم در کسب مال سه دسته هستند.

۱. عده‌ای مال را برای ذخیره کردن و تکاثر جمع می‌کنند. این کار حماقت است.

۲. عده‌ای مال را برای آباد کردن دنیا کسب می‌کنند؛ مثل گروه اول دنبال ذخیره کردن نیستند. کار این افراد هم بی‌فایده است.

برای این دو گروه پیامبر (صلی‌‌الله‌علیه‌وآله) می‌فرمایند: «إنَّ لِکُلِّ اُمَّةٍ عِجْلٌ وَعِجْلُ هذِهِ الأُمَّةِ الدّینارُ وَالدِّرْهَمُ»، هر امتی یک گوساله‌ای دارد. گوساله امت من دینار و درهم است. 

خاصیت گوساله سامری این بود که امت موحد را مشرک کرد!

۳. عده‌ای مال را برای آبادانی آخرت کسب می‌کنند. کار این گروه درست و پسندیده است. 

مدلول فرمایش امام صادق (علیه‌السلام) که می‌فرمایند: «اَلْکاسِبُ حَبیبُ اللهِ» همین افراد هستند.  

🔹 راه کسب مال:

اینکه کسب مال از چه راهی باشد، در ادبیات دین حائز اهمیت است. 

امام سجاد (علیه‌السلام) در این خصوص می‌فرمایند: «حق مال بر تو این است که جز از راه حلال آن را به دست نیاوری، جز در راهی که خدا گفته آن را خرج نکنی...»

اگر کسب مال  از طریق غیرحلال باشد، چه می‌شود؟

پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله) می‌فرمایند: «هرکس به اینکه مال را از چه راهی به دست می‌آورد توجهی نداشته باشد، خداوند هم از اینکه او را از چه راهی وارد جهنم کند هیچ ابایی ندارد.»

🔹 جایگاه مال در دین:

جایگاه مال در ادبیات دینی دو گونه است؛ بعضی آن را مدح و برخی آن را مذمت کرده‌اند.

• مال ممدوح: سوره مبارکه بقره، آیه شریفه ۱۸۰؛ این آیه شریفه از مال تعبیر به خیر کرده است؛ پس مال لزوماً چیز بدی نیست. 

• مال مذموم: سوره مبارکه توبه، آیه شریفه ۵۵؛ این آیه شریفه مال و فرزند را مایه‌ گرفتاری و عذاب کافران می‌داند.

پس بالأخره مال خوب است یا بد؟ بستگی به این دارد که چگونه آن را کسب و خرج کنیم. 

فردا شب ان‌شاءالله وارد بحث ضرورت حفظ مال می‌شویم.